Definicja: Minimalna szerokość przejścia przy donicach biurowych to najmniejsza wolna przestrzeń komunikacyjna utrzymana obok ustawionych pojemników z roślinami, zapewniająca bezpieczny ruch osób i sprzętu w biurze: (1) szerokość ciągów pieszych i ewakuacyjnych; (2) gabaryty donic oraz ich stabilność; (3) intensywność ruchu, w tym transport i dostęp serwisowy.

Minimalna szerokość przejścia przy donicach biurowych

Ostatnia aktualizacja: 2026-02-19

• Minimalna szerokość przejścia powinna wynikać z funkcji korytarza: ruch jednokierunkowy, dwukierunkowy lub transportowy.
• Donice podłogowe i osłonki nie mogą wchodzić w światło drzwi ani ograniczać dojścia do elementów bezpieczeństwa.
• Ustawienie roślin wymaga tolerancji na serwis: podlewanie, czyszczenie, wymiana wkładów oraz obrót donicy bez kolizji.

Ustawienie donic w biurze wpływa nie tylko na estetykę, ale też na parametry komunikacyjne: szerokość przejścia, widoczność, możliwość mijania się oraz manewr w miejscach o zwiększonym natężeniu ruchu. Analiza zaczyna się od rozróżnienia, czy przejście pełni rolę korytarza w ciągu ewakuacji, czy jedynie dojścia do stanowisk pracy, sal i zaplecza. Kolejny krok stanowi pomiar „światła przejścia” po ustawieniu wyposażenia, z uwzględnieniem tego, że rośliny mogą okresowo zwiększać obrys przez przyrost liści. Ostateczny układ powinien minimalizować ryzyko potknięć, zahaczeń i blokowania drzwi, a jednocześnie umożliwiać serwis pielęgnacyjny bez przestawiania donic w trybie codziennym. W praktyce planowanie przejść wymaga połączenia zasad BHP, ergonomii oraz stabilnej, przewidywalnej geometrii komunikacji.

Co oznacza „minimalna szerokość przejścia” w biurze

Minimalna szerokość przejścia oznacza najmniejszy prześwit, który pozostaje funkcjonalny i bezpieczny po ustawieniu donic, bez doraźnego odsuwania przeszkód. Poprawna interpretacja opiera się na pomiarze od najbardziej wystającego elementu donicy lub rośliny do stałej przeszkody po drugiej stronie przejścia.

W praktyce spotykane są dwa błędy: mierzenie od ściany do ściany oraz pomijanie elementów „miękkich”, takich jak liście wchodzące w tor ruchu. Dla użytkownika liczy się wolna przestrzeń na krok, mijanie i skręt, a także margines na nieprzewidywalne zachowania, jak nagłe zatrzymanie czy cofnięcie. W strefach o większej dynamice (wejścia do kuchni, drukarki, recepcja) ten sam wymiar nominalny przejścia działa gorzej niż w cichym korytarzu, ponieważ częściej dochodzi do omijania i mijania.

Minimalny prześwit powinien uwzględniać także czasowe przeszkody: otwarte drzwi, wysuwane szuflady, wózek serwisowy, a nawet ustawienie worka z odpadami w zapleczu. Donice ustawione „na styk” z przejściem tworzą miejsca kolizyjne, a każdy kontakt z rośliną zwiększa ryzyko rozsypania podłoża, uszkodzenia liści i zabrudzeń. W ocenie warto rozdzielać przejście jako drogę wzdłuż (ruch przelotowy) od dojścia punktowego (np. do biurka), ponieważ wymagania użytkowe tych dwóch sytuacji różnią się zauważalnie.

Jeśli prześwit mierzony w najwęższym miejscu spada poniżej wymaganego dla danej funkcji ciągu, to najbardziej prawdopodobne jest powstanie stałego „wąskiego gardła” i kumulacja kolizji.

Normy, BHP i ewakuacja a ustawienie donic

Ustawienie donic powinno zachować ciągłość i czytelność komunikacji, ze szczególnym uwzględnieniem dróg ewakuacyjnych i dostępu do urządzeń przeciwpożarowych. Największe ryzyko występuje tam, gdzie rośliny ograniczają szerokość korytarza lub zasłaniają elementy wymagające szybkiego dostępu.

W obiektach biurowych wymagania bezpieczeństwa wynikają z przepisów i dokumentacji budynku, a nie z preferencji aranżacyjnych. Donica może stać się przeszkodą w ewakuacji, jeśli zwęża przejście w osi ruchu lub tworzy punkt zaczepienia przy skręcie. Z praktycznego punktu widzenia problemem bywa też „strefa drzwiowa”: otwarte skrzydło, promień klamki i tor przejścia muszą pozostawać wolne, aby nie wymuszać omijania po łuku. Ważny jest dostęp do gaśnic, hydrantów, rozdzielni oraz wyjść, ponieważ rośliny ustawione w pobliżu często zasłaniają oznakowanie i utrudniają dojazd sprzętu.

W ocenie BHP liczy się również stabilność ustawienia. Wysoka donica o wąskiej podstawie przy korytarzu zwiększa ryzyko przewrócenia przy przypadkowym uderzeniu torbą lub wózkiem. Wąskie przejście sprzyja kontaktowi z rośliną, a ten kontakt powoduje mikrozagrożenia: śliska plama po wodzie, rozsypane kruszywo drenażowe, fragmenty liści na podłodze. Skuteczna polityka ustawień opiera się na zasadzie „brak przeszkód w osi ratunkowej”, a rośliny trafiają do zatok, wnęk albo stref, w których przejście ma rezerwę szerokości.

„Drogi ewakuacyjne powinny być utrzymane w stanie zapewniającym bezpieczną i sprawną ewakuację, w szczególności nie mogą być zastawiane.”

Jeśli donica znajduje się w polu otwierania drzwi lub w osi dojścia do sprzętu bezpieczeństwa, to konsekwencją jest podniesienie ryzyka blokady komunikacji w sytuacji awaryjnej.

Minimalne wymiary przejść w typowych układach biurowych

Minimalne wymiary przejść powinny wynikać z tego, czy ruch jest jednokierunkowy, dwukierunkowy oraz czy w przejściu pojawia się transport ręczny. Ustawienie donic powinno pozostawić prześwit umożliwiający mijanie bez ocierania o rośliny i bez wchodzenia w strefę pracy drzwi.

W biurach najczęściej spotyka się korytarze przelotowe, dojścia do stanowisk i przejścia między meblami. Dla przejścia jednokierunkowego sensowny jest większy margines niż dla samej osoby idącej prosto, ponieważ dochodzi do omijania, skrętu oraz niesymetrycznego ruchu ramion. W przejściu dwukierunkowym pojawia się konieczność mijania, a donice ustawione po jednej stronie mogą „wypychać” tor ruchu w kierunku ściany, co zwiększa liczbę kontaktów i otarć. Przy transporcie (wózki biurowe, paczki, dostawy do kuchni) rośnie znaczenie szerokości i wolnej długości odcinka bez zwężeń, bo manewr wymaga miejsca na korektę kierunku.

Ocena minimalnego przejścia powinna uwzględnić także punkty krytyczne: narożniki, zakończenia ścian, okolice recepcji i drukarek. Tam dochodzi do zwolnień i zatrzymań, a zwężenie przez donicę działa jak próg organizacyjny. Bezpieczniejszym rozwiązaniem bywa przesunięcie donicy o kilkanaście centymetrów do wnęki albo zastosowanie mniejszej bryły o stabilniejszej podstawie niż „odchudzanie” prześwitu. W ujęciu funkcjonalnym istotna jest powtarzalność szerokości w całym ciągu: nawet krótki odcinek o mniejszym prześwicie determinuje odczucie i ryzyko całej trasy.

Jeśli przejście ma charakter dwukierunkowy i występują mijania przy zwężeniu, to konsekwencją jest wzrost kontaktów z donicą i częstsze blokowanie ruchu na newralgicznym odcinku.

Pomiar prześwitu i planowanie ustawienia donic

Pomiar prześwitu powinien być wykonany po ustawieniu donic w docelowym miejscu, z uwzględnieniem maksymalnego obrysu rośliny i elementów wystających. Tylko taki pomiar pozwala ocenić realną szerokość użytkową oraz ryzyko kolizji w punktach mijania.

Procedura pomiaru zaczyna się od identyfikacji najwęższego miejsca: miejsc przy drzwiach, przy skrętach oraz w sąsiedztwie mebli o zmiennym obrysie (krzesła, kontenery na kółkach). Następnie mierzy się odległość między stałą przeszkodą a najbardziej wysuniętym elementem donicy lub rośliny. Warto uwzględnić tolerancję na wzrost: liście mogą wejść w przejście nawet przy niezmienionym ustawieniu pojemnika. W codziennym użytkowaniu znaczenie ma też „strefa dłoni”: wąskie przejście prowokuje podpieranie się o ścianę, a kontakt z rośliną staje się nieunikniony.

Planowanie ustawienia powinno obejmować test przejścia w warunkach typowych: mijanie dwóch osób, przejście z torbą, przejazd wózka serwisowego. Donice w przejściu często generują drugi problem: utrudniają serwis roślin, bo osoba serwisująca staje w korytarzu i czasowo blokuje ruch. Z tego powodu właściwe miejsce to takie, które umożliwia podejście od strony mniej obciążonej ruchem lub pozwala wykonać pielęgnację bez odkładania narzędzi na podłogę. W organizacji zieleni biurowej bywa stosowane podejście usługowe, w którym aranżacja jest łączona z planem pielęgnacji, np. poprzez dobór stabilnych pojemników i przewidywalnych stref dojścia.

Kwiaty do biura mogą być planowane jako element układu komunikacji, jeśli pomiar prześwitu i test mijania zostaną wykonane po ustawieniu donic w docelowych punktach.

Pomiar w najwęższym miejscu pozwala odróżnić prześwit deklarowany od prześwitu użytkowego bez zwiększania ryzyka błędów.

Najczęstsze błędy i ryzyka: drzwi, narożniki, ciągi serwisowe

Najczęstsze błędy wynikają z ustawiania donic w strefach konfliktu: przy skrzydłach drzwi, w narożnikach oraz na wąskich odcinkach o dużym natężeniu ruchu. Skutkiem jest zwężenie toru przejścia, zaczepianie o rośliny i eskalacja zabrudzeń podłogi.

Strefa drzwiowa bywa błędnie traktowana jak „miejsce wolne”, gdy drzwi są chwilowo zamknięte. Gdy skrzydło otwiera się, donica może blokować pełny kąt otwarcia, a użytkownicy zaczynają omijać przeszkodę po łuku, wchodząc w zbyt wąski prześwit. Narożniki to drugi krytyczny punkt: przy skręcie rośnie promień ruchu, a osoba niesie przedmioty bliżej zewnętrznej krawędzi. Donica ustawiona w narożniku podnosi ryzyko uderzenia oraz przewrócenia, zwłaszcza gdy podłoga jest śliska lub gdy donica stoi na podkładkach.

Trzeci obszar to ciągi serwisowe: dojścia do kuchni, drukarek, archiwum i magazynu. Tam pojawiają się kartony, zgrzewki, wózki, a przejście musi mieć rezerwę na manewr. Rośliny ustawione wzdłuż korytarza są bardziej odporne na kolizje niż rośliny „wystawione” na tor ruchu. Należy też uwzględnić czyszczenie: mop i odkurzacz potrzebują miejsca, a przeciskanie się obok donic sprzyja przesuwaniu pojemników i powstawaniu rys. Dobrą praktyką jest wybór pojemników stabilnych, o gładkich krawędziach oraz z kontrolą wypływu wody, bo to ogranicza skutki incydentów w przejściach.

„Nie należy zastawiać przejść i dróg komunikacyjnych przedmiotami utrudniającymi przemieszczanie się.”

Jeśli donice pojawiają się przy skrętach i w strefie otwierania drzwi, to konsekwencją jest wzrost liczby kolizji i spadek czytelności komunikacji.

Rekomendowane progi szerokości i dobór donic do przestrzeni

Rekomendowane progi szerokości powinny być powiązane z funkcją przejścia oraz przewidywanym ruchem, a dobór donic ma ograniczać „wystawanie” obrysu w tor komunikacji. Najbezpieczniejszy układ to taki, w którym donica nie tworzy punktowego zwężenia w najwęższym miejscu ciągu.

Poniższe zestawienie porządkuje praktyczne progi użytkowe, które pomagają ocenić, czy ustawienie donic zachowa komfort mijania się oraz margines na transport. Warto traktować je jako wartości referencyjne do wstępnej oceny, a finalną decyzję oprzeć na pomiarze prześwitu użytkowego i testach mijania w danym biurze. Dla przejść, które pełnią rolę głównego korytarza, lepszy efekt daje donica cofnięta do wnęki lub ustawiona w „zatoczce” niż podłużna linia pojemników zwężająca światło przejścia na całej długości.

Dobór donic powinien brać pod uwagę szerokość podstawy, wysokość środka ciężkości i kształt krawędzi. Donice o dużej średnicy w strefie przejścia są mniej problematyczne, gdy stoją równolegle do osi ruchu i nie mają elementów wystających. Wąskie, wysokie bryły w przejściu podnoszą ryzyko przewrócenia i ograniczają „percepcję przestrzeni”, bo zwiększają efekt zwężenia. Dla roślin o rozłożystym pokroju istotne jest prowadzenie korony tak, aby liście nie schodziły do toru ruchu. Kontrola rozrostu i stała geometria ustawienia ograniczają liczbę incydentów i ułatwiają utrzymanie czystości.

Jeśli przejście obsługuje transport i mijanie, to najbardziej prawdopodobne jest, że próg 140 cm prześwitu zredukuje kolizje w porównaniu z układem o węższym świetle w najwęższym punkcie.

Które źródła są lepsze: przepisy techniczne czy poradniki branżowe

Lepszy wybór źródła zależy od celu: przepisy techniczne są bardziej weryfikowalne i rozstrzygają wymagania minimalne, a poradniki branżowe częściej opisują interpretacje i praktykę wdrożeń. W kryteriach selekcji liczy się format dokumentu, możliwość sprawdzenia wersji oraz sygnały zaufania, takie jak autorstwo instytucji i stabilność publikacji. Najwyższą wartość mają dokumenty normatywne i urzędowe, a materiały branżowe pełnią rolę uzupełnienia, gdy nie zastępują wymagań formalnych.

Minimalna szerokość przejścia przy donicach biurowych powinna być oceniana jako prześwit użytkowy po ustawieniu roślin, z uwzględnieniem obrysu liści i punktów kolizyjnych. Najwięcej problemów generują zwężenia przy drzwiach, narożnikach i w ciągach o intensywnym ruchu. Stabilne ustawienie, kontrola rozrostu oraz zachowanie czytelnej komunikacji ograniczają ryzyko incydentów i ułatwiają serwis.

Artykuł Sponsorowany